Beslenme üzerine araştırmalar ve yazılarBilimsel Beslenme ↗
Beslenme Dünyası
Menü
Bilimsel Beslenme

Güney Afrika’da Ayak ve Ağız Hastalığı Salgını Ne Kadar Kötüleşti?

Güney Afrika, ayak ve ağız hastalığı (FMD) salgınının en kötü dönemini yaşıyor. Çiftçiler, büyük finansal kayıpların yanı sıra çiftliklerinde salgın…

4 dk okuma
Güney Afrika’da Ayak ve Ağız Hastalığı Salgını Ne Kadar Kötüleşti?

İstatistikler daha iyi toplansaydı, daha fazlasını bilebilirdik.

Güney Afrika, ayak ve ağız hastalığı (FMD) salgınının en kötü dönemini yaşıyor. Çiftçiler, büyük finansal kayıpların yanı sıra çiftliklerinde salgın çıktığında çalışanların ve hayvanların yaşadığı zorlukları da dile getirdi.

2019 yılında Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü (WOAH), ülkenin büyük bir bölümünün sahip olduğu FMD’siz statüsünü geri çekti. Sonuç olarak, sığır ürünleri ihracat pazarlarımız ağır darbe aldı.

WhatsApp | LinkedIn üzerinden en son haberleri takip edin.

Ülkede yaklaşık 12 ila 14 milyon sığır bulunuyor. Geçen yıl bu hayvanların %0,3’ünden azının enfekte olmuş olması (istatistiklerin gösterdiği gibi), salgının gerçekte olduğundan çok daha az ciddi olacağı anlamına gelirdi. Ancak istatistikler birkaç nedenle olduğundan düşük gösterildi.

İlk olarak, Tarım Bakanlığı ve Tarımsal Araştırma Konseyi, salgına karşı koordineli bir yanıt sergileyemedi; güvenilir istatistikleri içeren işlevsel bir merkezi veri paneli bile oluşturulmadı. Bunun yerine, Süt Üreticileri Organizasyonu, Kırmızı Et Endüstrisi Hizmetleri ve Buffalo Analytics adlı şirket gibi sektör kuruluşları, bazen eyalet tarım daireleriyle işbirliği yaparak salgının çeşitli yönlerine dair tutarlı veriler sunmak için çaba sarf etti.

Aksine, 2022’de hükümet tarafından hazırlanan sert bir rapor, Güney Afrika’nın tarımsal hayvancılık sektöründe liderlik, yönetim ve güven eksikliği olduğunu ortaya koydu. Salgını takip ettiğimiz birkaç ay da bu durumu teyit etti. Ayrıca, devlet kurumlarındaki ciddi yolsuzluk vakaları da yaşandı.

İkinci olarak, bazı çiftçiler salgın vakalarını eksik bildiriyor veya hiç bildirmiyor. FMD salgını durumunda karantina tehdidiyle karşı karşıya kalan bazı çiftçiler, devletle işbirliği yapmak yerine hastalıkla kendi başlarına mücadele etmeyi tercih ediyor.

Hastalık özellikle süt çiftliklerini ağır etkilerken (hasta ineklerin süt üretimi zorlanıyor), bazı etlik sığır çiftçileri bazen salgını atlatabiliyor, hasta hayvanlarını bir süre daha çiftlikte tutabiliyor ve sürülerinin küçük bir kısmının kaybını kabulleniyor.

Ayrıca, hayvanları ülkenin sığır stokunun yaklaşık yarısını oluşturan birçok küçük ölçekli çiftçi, uygun denetim ve kayıt tutmanın özellikle zor olduğu gayriresmi koşullarda faaliyet gösteriyor.

Üçüncü olarak, pratikte “vaka” olarak sayılanların son derece muhafazakar bir şekilde belirlendiğinden şüpheleniyoruz. Çiftçiler salgınları bildirseler bile, yetkililer genellikle bir hayvanın FMD semptomları göstermesine rağmen yalnızca laboratuvar testi pozitif çıkarsa vaka olarak sayıyor. Hasta hayvanların sadece küçük bir kısmı teste tabi tutuluyor.

Güvenilir istatistikler hayati önem taşıyor. Bu veriler, salgının daha iyi izlenip modellenmesini ve önleyici tedbirlerin alınmasını sağlıyor. Aynı zamanda hükümetin WOAH ve diğer kurumlarla müzakere yaparken kullanabileceği kritik bilgiler sunarak bir gün FMD’siz statümüzün yeniden kazanılmasına olanak tanıyor.

İlk sütun tarihi, üçüncü sütun (son satır hariç, bu yaklaşık bir değer) ise 1865-1866 yıllarındaki İngiliz sığır vebası (rinderpest virüsünden kaynaklanan) sırasında kaydedilen hasta inek sayısını gösteriyor. İkinci sütun, William Farr tarafından geliştirilen ünlü salgın modelinden bir tahmin. Bu model, modern epidemiyoloji matematiğinin temelini oluşturdu. Ancak bu, yalnızca İngiliz hükümetinin salgınla ilgili çok iyi kayıtlar tutması sayesinde mümkün oldu. 150 yıl sonra Güney Afrika’da ise çok daha gelişmiş teknolojiye rağmen bu kadar iyi bir iş çıkaramıyoruz.

Yine de her şey kötü değil. Aşılama geniş çapta uygulandı. Geçen ay bildirdiğimiz gibi, aşılama Limpopo’daki uzak köylere bile ulaşıyor (bkz. Devletin başarılı olduğu parlak bir örnek). Süt ineklerinin neredeyse tamamı aşılandı, çoğu iki kez. Ancak aşılama istatistikleri yine de merkezi bir koordinasyondan yoksun.

Tarım Bakanlığı, en azından haftalık olarak güncellenen, çeşitli istatistikler ve haritalar içeren işlevsel bir FMD veri paneli oluşturmalıydı. Batı Cape eyaleti dairesinin hazırladığı bu panel iyi bir örnek. (Sorunun bir parçasının, dokuz eyalet tarım dairesinin yetkinlik düzeylerinin büyük farklılıklar göstermesi ve koordinasyonun zor olması olduğu belirtiliyor.)

Salgının gerilediği görülüyor. Bu durum muhtemelen birkaç faktörün birleşiminden kaynaklanıyor: kitlesel aşılama (milyonlarca doz uygulandı ancak güvenilir ve birleştirilmiş bir istatistik elde edemiyoruz), hayvan hareketlerinin kontrolündeki iyileşme ve salgınların doğal olarak yükselip alçalması.

Ancak FMD, Güney Afrika’nın manda popülasyonunda endemik bir hastalık; muazzam bir teknolojik atılım olmadan tamamen ortadan kaldırılması mümkün değil. 2019’a kadar devlet, hastalığı kontrol altında tutmak için denetimi ve aşının sınırlı kullanımını Kruger Ulusal Parkı çevresindeki bir bölgeyle sınırlı tutmaya çalıştı. Bu yaklaşım feci şekilde başarısız oldu. Çiftçiler bu başarısızlığı fark etse bile, tarım bakanlığı aşının yaygın kullanımına izin vermekte isteksiz davrandı. Bu durum, çekişmeli bir dava sürecine ve nihayetinde Tarım Bakanı Johan Steenhuisen’in Temmuz ayında görevden alınmasına yol açtı.

Neyse ki hükümetin aşı yaklaşımı değişti. Yeni bakan Willie Aucamp daha fazla liderlik sergiledi. Ancak aşı programını sürdürmezsek —yani neredeyse tüm sığır türlerine ve muhtemelen diğer çift toynaklı hayvanlara yılda iki doz aşı uygulanmazsa— salgın büyük olasılıkla yeniden şiddetlenecektir. Şimdilik, WOAH’nin FMD’siz statüsünü yeniden kazanmaktan çok uzağız.

Güney Afrika’da Ayak ve Ağız Hastalığı Salgını Ne Kadar Kötüleşti?
İlginizi Çekebilir: Öncü Araştırma | Küçük Ölçekli Balıkçılık için İnsan Refahı Odaklı, Sosyo-ekonomik Bir Çerçevenin Ortak Geliştirilmesi: Bahamalar’ın Nassau Gruperi Balıkçılığı Üzerine Bir Vaka Çalışması →

Yorumlar

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir